Aileu, 21 Abril 2026. Exelénsia Prezidente Autoridade Munisípiu Aileu “𝐉𝐨ã𝐨 𝐁𝐨𝐬𝐜𝐨 𝐝𝐨𝐬 𝐒𝐚𝐧𝐭𝐨𝐬”, tersa ohin akompaña husi Rep. SEFOPE liu husi Xefe Gabinete ba Sekretáriu Estadu Formasaun Profesionál no Empregu-SEFOPE “𝐒𝐫. 𝐉𝐚𝐜𝐢𝐧𝐭𝐨 𝐑𝐢𝐛𝐞𝐢𝐫𝐨 𝐃𝐢𝐚𝐬” no Diretór Servisu SEFOPE Aileu “𝐒𝐫. 𝐋𝐨𝐮𝐫𝐞𝐧ç𝐨 𝐀𝐥𝐯𝐞𝐬 𝐅𝐚𝐥𝐜ã𝐨”, hodi hala’o abertura ba semináriu reintegrasaun ba traballadór PALM Austrália no traballadór programa HARD Korea ne’ebé realiza husi DNEE liu husi Departamentu Reintegrasaun durante loron 2 iha salaun Veteranus “CMCLN M-Aileu”.
Semináriu ne’e nia objetivu prinsipal mak atu fasilita prosesu reintegrasaun ba traballadór sira atu bele adapta fila-fali ba moris iha Timor-Leste, liu-liu iha área empregu, empreendedorizmu, no dezenvolvimentu abilidade profisionál.
PAM agradese ba traballadór sira tanba kontribui reseitas makaas ba governu, liu-liu iha Munisípiu Aileu. Atu garantia ekonómia ba futuru traballadór sira nian hodi emprega fali komunidade hirak ne’ebé sei dezempregu maka, PAM nafatin ezije reintegrante sira atu halo investimentu hodi hadia moris família no komunidade sira nian iha setór agrikultura no setór infraestrutura sira “sai emprezariu iha Munisípiu rasik”. Tanba traballadór sira mak sai hanesan erói foun ba dezenvolvimentu sira iha Munisípiu.
Enkuantu iha atividade ne’e, partisipante sira hetan informasaun kona-ba oportunidade servisu iha rai-laran, asesu ba formasaun profisionál, no apoiu governu nian atu harii negósiu rasik, ne’ebé iha sesaun aprezentasaun sira fasilita direita husi:
01. IADE Aileu: Formasaun jestaun negósiu ba Trabalhador Retornu hodi kria servisu ba aan rasik no oportunidade empregu ba Timor-oan seluk;
02. Sekretária Estadu Igualdade (SEI) Aileu: Sesaun informasaun kona-bá Saida mak Jéneru no Prevensaun Violénsia Bazeia ba Jéneru; no
03. SERVE Aileu : Prosesu no rekerimentu oinsá atu rejistu no estabelese negósiu sira.
Aleinde ne’e, semináriu ne’e mós fó espasu ba partisipante sira atu fahe esperiénsia, diskuti dezafiu sira ne’ebé hasoru, no buka solusaun hamutuk ho entidade relevante sira. Programa ne’e espera atu aumenta kapasidade traballadór sira hodi kria oportunidade foun no hasa’e nivel moris iha baze komunidade.
Entertantu bazeia ba dadus ne’ebé Departamentu Reintegrasaun DNEE rekolla espesialmente iha Munisípiu Aileu ba traballadór PALM Austrália no traballadór programa HARD Korea, mak hanesan haktuir iha kraik:
》Dadus traballadór benefisiárius programa PALM Australia ne’ebé ekipa reintegrasaun DNEE rekolla foká ba Munisípiu Aileu iha sistema baze de dadus (IRD) deskreve tuir mai nee:
● Traballadór PALM Hamutuk 204, ne’ebé kompostu husi Mane: 117 no Feto: 87;
● Traballadór iha sistema baze de dadus (IRD) ho status “mobilised” ou dadaun nee serbisu iha Australia ne’e hamutuk 358, ne’ebé kompostu husi Mane: 247 no Feto: 111; no
● Kandidatu traballador iha sistema baze de dadus (IRD) ho status “work ready” ou hein hela oportunidade atu ba serbisu iha Australia ne’e hamutuk 1380, ne’ebé kompostu husi Mane: 752 no Feto: 628.
》Dadus traballadór benefisiárius programa HARD KOREA ne’ebé ekipa reintegrasaun DNEE rekolla foká ba Munisípiu Aileu iha sistema baze de dadus (IRD) deskreve tuir mai nee:
● Traballadór HARD Korea Hamutuk 22, ne’ebé kompostu husi Mane: 21 no Feto: 1; no
● Dadus traballadór iha sistema baze de dadus (IRD) ho status “mobilised” ou dadaun nee serbisu iha Korea hamutuk, 12 traballadór (mane hotu).
Hanoin husi semináriu ida ne’e kontribui signifikativu ba prosesu reintegrasaun traballadór sira, no hatudu katak apoiu governu importante atu transforma esperiénsia iha rai-liur sai oportunidade ba halo investimentu iha rai-laran.
Iha atividade ne’e akompaña mós husi família traballadóres, hamutuk ho funsionáriu SEFOPE Nasionál no Munisipál sira.





